College presenteert sluitende begroting voor 2015

19 september 2014

Het moet samen. Meer met en vanuit de kracht van onze inwoners. Vanuit die overtuiging sloten Senioren Partij Maastricht, D66, SP, GroenLinks en VVD op 18 april dit jaar het coalitieakkoord 2014-2018 ‘Wij Maastricht!’.

Afbeelding voorpagina van de begroting

Alle ambities uit het akkoord zijn vertaald in de begroting. Zowel inhoudelijk als financieel. Steeds vanuit de overtuiging dat de overheid van de toekomst een samenwerkende overheid is.

De majeure uitdagingen waar Maastricht voor staat, onder meer op het gebied van zorg en welzijn en het behoud van werkgelegenheid, vergen van iedereen inspanning. Ze vragen meer dan ooit om een overheid die verbindt en allianties smeedt. Allianties, waarin burgers, bedrijven, maatschappelijk middenveld en gemeente op gelijke voet samenwerken en fungeren als een elkaar versterkend netwerk. Dat vergt een enorme cultuurverandering, niet in  het minst bij de overheid zelf, die (het woord zegt het al) gewend is boven de samenleving te staan in plaats van er middenin.

Maar het moet samen. Want alleen door krachten te bundelen, maken we onze stad sterker. Samen zorgen we dat in Maastricht niemand door het ijs zakt en bieden we perspectief aan iedere Maastrichtenaar. Van student tot senior, van Sjeng tot expat.

Maastricht heeft de afgelopen jaren een goede uitgangspositie verworven om de forse uitdagingen waar het voor staat met vertrouwen tegemoet te treden. Onze stad staat er goed voor. De gemeente is financieel gezond. De grondexploitatie is op orde gebracht en er is met succes een structurele bezuiniging van € 30 mln. doorgevoerd, door krachtig te sturen op efficiency, automatisering en regionale samenwerking.

Tegelijkertijd is fors ingezet op het toekomstbestendig maken van de stad. Er is geïnvesteerd in de bereikbaarheid, met de (toekomstige) verlegging van de Noorderbrug en de ondertunneling van de A2. De lokale economie is versterkt met onder meer de revitalisering van industrieterrein Beatrixhaven, het verruimen van de winkeltijden en deelname aan Brainport 2020, dat laatste samen met Heerlen, Sittard-Geleen en veel regiogemeenten, onder regie van Limburg Economic Development (LED).

Aan de zuidzijde van de stad is de stedelijke infrastructuur verder opgewaardeerd middels de aankoop van de Tapijnkazerne ten behoeve van uitbreiding van het stadspark en onderwijsfuncties. De groene longen van de stad zijn verstevigd met diverse kleine en grote projecten, zoals de ontwikkeling van het Geusseltpark en het Grensmaasproject. In Randwyck wordt voortvarend gewerkt aan de doorontwikkeling van de Health Campus. In het Belvédèregebied hebben de vestiging van de Muziekgieterij in de Timmerfabriek en de cascorestauratie van het Eiffelgebouw gezorgd voor nieuwe dynamiek. De internationale stad die Maastricht is, heeft een extra impuls gekregen met de opening van het United World College en de verdere uitbouw van de universiteit.

Ook het sociale fundament van de stad is duurzaam verstevigd. Met burgers, maatschappelijk middenveld en professionals is een sociale visie ontwikkeld, die de gemeente voorziet van stevige handvaten voor de toekomst. Uitgangspunt daarin is dat iedereen meedoet en kan blijven meedoen aan het sociaal en cultureel leven, en de kans heeft zijn ambities te realiseren. De sportdeelname in Maastricht is toegenomen, mede dankzij het opgerichte jeugdsportfonds Maastricht, dat kinderen uit gezinnen met een lager inkomen meer kansen biedt om te sporten en te bewegen. Om de vitaliteit van senioren te behouden, te bevorderen en voor de Maastrichtse samenleving te (blijven) benutten is een pakket aan maatregelen opgesteld en vervat in een uitvoeringsagenda ouderenbeleid.

Maastricht heeft met deze inspanningen en investeringen een stevig fundament gelegd voor een vitale toekomst. Ons college koestert dat fundament, zonder de rekening daarvoor bij burgers en bedrijven te leggen. De lasten voor hen worden, behoudens de inflatiecorrectie, niet verhoogd. Met de begroting 2015 houden we koers. Er wordt niet bezuinigd op veiligheid en economie. Takenreductie, meer efficiency en technische maatregelen zijn uitgangspunt van het solide financieel beleid en zorgen ook in 2015 voor een sluitende begroting.

Op sociaal vlak vormt 2015 een overgangsjaar. Het college kiest, in opmaat naar grote veranderingen in de (jeugd)zorg, maatschappelijke ondersteuning en begeleiding naar arbeid, in het komende begrotingsjaar voor continuïteit en maatwerk. Huidige cliënten kunnen gebruik blijven maken van de vertrouwde zorg en ondersteuningsvoorzieningen. Ook na 2015 garanderen we voor iedere Maastrichtenaar de zorg, ondersteuning en hulp die nodig is. Het armoedebeleid wordt zelfs versterkt.

In Maastricht staat niemand aan de kant. Iedereen telt en doet mee. Om de zorg te kunnen continueren is vernieuwing, samenwerking en creativiteit nodig. Ons college stelt daarvoor een stevig investeringsprogramma op, gericht op toegankelijkheid van de noodzakelijke algemene voorzieningen voor iedere Maastrichtenaar. Dit sociaal investeringsfonds is de harde clausule waarin we een zorgzame stad verzekeren.

In het begrotingsjaar kan Maastricht enerzijds oogsten, met bijvoorbeeld de start van de verlegging van de Noorderbrug, het bereiken van de eindfase van de ondertunneling van de A2 en de ontwikkeling van het Belvédèregebied tot een nieuw bruisend stadshart. Anderzijds dient het college nieuwe zaden te planten die een glansrijke toekomst van de stad moeten garanderen. In hetzelfde Belvédèregebied gaat de schop nog dieper de grond in. Met eigentijdse woningbouwprojecten aan het Lindenkruis en Maagdendries, de verdere ontwikkeling van de Timmerfabriek en de grootschalige ontwikkeling op het gebied van perifere detailhandel aan de noordzijde in het vooruitzicht, ontpopt het gebied zich stilaan tot een dynamische, internationale stadswijk, met een 24-uurs kennis- en cultuureconomie.

Nieuw te ontkiemen zaden worden in 2015 ook gevonden in de creatieve industrie: een sector met grote economische waarde voor Maastricht en een enorme potentie voor de nabije toekomst. Ons college wil deze sector verder ontwikkelen en investeert € 2 mln. in mode, film, podiumkunsten en (creatieve) start-ups. Deze investering moet zorgen voor nieuwe banen en behoud van jong talent. Beide zijn topprioriteiten voor de stad Maastricht. Werk voor de Maastrichtenaren, jong en oud, is immers de beste basis voor sociale welvaart.

Cultuur is en blijft belangrijk voor Maastricht. Onze stad blijft ook in 2015 en daarna het cultureel brandpunt voor en in de (eu)regio. Ingegeven vanuit een nieuwe financiële werkelijkheid en een veranderende vraag in de samenleving, innoveren we het cultuurbeleid door enerzijds ombuigingen en anderzijds forse investeringen in vernieuwing. We bundelen de bestaande krachten en brengen focus aan. Extra inzet is er voor jeugdcultuur, creatieve broedplaatsen, experimenteerruimte en jong talent. De Timmerfabriek wordt een populaire culturele hotspot, waar popmuziek en film de basis vormen. We investeren in de ontwikkeling van een volwaardig poppodium en stellen een innovatiebudget beschikbaar van € 1 mln. Daarmee investeert het college van B&W in deze bestuursperiode € 6 mln. in de culturele en creatieve sector, tegenover een ombuiging van € 2,75 mln.

De gemeente voorziet de stad ook op andere terreinen van nieuwe impulsen. Gestreefd wordt naar de realisatie van een vierde hockeyveld in het Geusseltgebied. In de stationsomgeving moet een ondergrondse stalling met 3.000 bewaakte plekken voor fiets en scooter zorgen voor een schone en meer hoogwaardige stadsentree. In het Belvédèregebied worden de Hoge en Lage Fronten met elkaar verbonden, waarmee een belangrijke ontbrekende schakel in de ring van vestingwerken in ere wordt hersteld. Voor het aanjagen van duurzaamheid wordt € 0,8 mln. vrijgemaakt. Het college van B&W maakt ook gelden vrij voor de realisatie van een boulodrome.

De ambities van de Kennisas Limburg krijgen ook op de Maastricht Health Campus steeds meer vorm. Een aantal nieuwe, internationaal gerenommeerde onderzoeksinstituten jagen de innovaties in de life sciences aan en profileren Maastricht als internationale kennisstad. In het gebied rondom de campus wordt fors geïnvesteerd, zodat Randwyck een levendige ontmoetingsplek wordt. Ondermeer door de bouw van het Universitair Sportcentrum en de kwaliteitsimpuls in het Mecc. De stad trekt hierin samen op met de provincie Limburg, Universiteit Maastricht en MUMC+.

Het totale investeringsprogramma voor 2015 en volgende jaren is daarmee ambitieus, maar nodig om ook in de toekomst een economisch en sociaal robuuste stad te blijven waar het prettig wonen, werken en leven is. De ingrijpende mondiale (globalisering, digitalisering en individualisering), nationale (overheveling rijkstaken) en regionale (demografische) ontwikkelingen hebben steden en hun samenlevingen immers doen belanden in een ‘survival of the fittest’. Dat geldt ook voor Maastricht..

Deze nieuwe realiteit, waarin groei geen vanzelfsprekendheid meer is en de verworvenheden uit de verzorgingstaat op losse schroeven zijn komen te staan, vragen niet alleen een koerswijziging in ons denken, het vereist ook een andere werkwijze van onze organisatie en aanpassing van besluitvormingsprocessen. Ook daarin zal het credo ‘samen’ doorklinken. Het college van B&W heeft daartoe drie bestuursopdrachten geformuleerd. Op de eerste plaats moet de dienstverlening worden verbeterd en verder worden afgestemd op het toenemende internationale karakter van de stad. Daarnaast bekijken we op welke wijze inwoners meer en beter kunnen worden betrokken bij het opstellen en uitvoeren van gemeentelijk beleid. Minder overheid en meer samenleving dus. Tot slot moet het buurt- en wijkgericht werken effectiever en efficiënter worden ingericht, zodat het beter aansluit bij het huidig tijdsgewricht. Ook de gemeenteraad zal met ingang van 2015 een nieuwe wijze en opzet van vergaderen invoeren om te komen tot maximaal draagvlak en meer inbreng van bewoners.

Tot slot: 2015 wordt een jaar, waarin de stad koers houdt, de vruchten plukt van eerder gedane investeringen en samen met bewoners, bedrijven, (onderwijs)instellingen en belanghebbenden nieuwe plannen maakt voor de toekomst.

Nieuwe opgaven, onzekerheden en verandering staan voor de poorten van Maastricht. De vele positieve ontwikkelingen, die dagelijks waarneembaar zijn in onze stad, stemmen ons in dat verband meer dan hoopvol. Onze stad is volop in beweging. Hijskranen in alle delen van de stad zorgen voor nieuwe dynamiek. Maastricht is nog steeds de tweede ZZP-stad van het land, vormt de aantrekkelijkste woon- en werkplek voor internationals in Limburg en staat in de top van Europese stedentrips. Maastricht verjongt, groeit tegen de trend in, kleurt steeds internationaler en timmert letterlijk aan de weg. Onderzoek toont aan dat  Zuid-Limburg zelfs de tweede aantrekkelijkste regio van Nederland is om te wonen, werken en leven – mits het zijn grenzen met het buitenland afbreekt. 

Dat geeft richting aan onze ambities en vervult ons met vertrouwen. Het rechtvaardigt onze overtuiging dat de stad en haar inwoners, iedere opgave, hoe groot of complex ook, aankunnen.

Samen werken we aan het Maastricht van morgen.