Maastricht krijgt werkplaats voor het nieuwe Europa

8 december 2017

Maastricht krijgt een werkplaats voor een dialoog over de toekomst van Europa. Dat is bekendgemaakt tijdens de afsluiting van het herdenkingsjaar 25 jaar Verdrag van Maastricht. De Universiteit Maastricht, de provincie Limburg en de gemeente Maastricht gaan het project onder het motto ‘Working on Europe’ leiden. De bijeenkomst in het stadhuis werd bijgewoond door de vice-voorzitter van de Europese Commissie Frans Timmermans.

‘Working on Europe’ (voorlopige werktitel) richt zich primair op de Europese burgers. Het is de bedoeling om voor- en tegenstanders van de Europese eenwording nader bijeen te brengen. Beide partijen, die vaak lijnrecht tegenover elkaar staan, moeten gehoord worden en met elkaar in gesprek gaan. “Het is aan de burgers om het debat te voeren. Het is aan ons ze daarin te faciliteren. Het betekent dat we moeten zorgen dat er momenten en plekken zijn om het debat te voeren. Bovendien dat op velerlei terreinen de juiste informatie beschikbaar is over Europa”, aldus gouverneur Theo Bovens tijdens de bijeenkomst in het Maastrichtse stadhuis.

Burgemeester Annemarie Penn-te Strake van Maastricht wil vooral de jongeren bij het debat betrekken. “Europa is hun toekomst. Hoe het nieuwe Europa er uit moet zien en hoe het vorm krijgt, daar moeten zij zich over uitspreken.” Zij bepleitte tevens om zoveel mogelijk grenssteden en -regio’s in Europa te mobiliseren voor deelname. “Nergens is het grensoverschrijdend verkeer van mensen, goederen en diensten zo intensief als daar. Nergens ondervinden de mensen zoveel hinder van grenzen als daar. Grensbewoners en grensarbeiders zijn de echte Europa-professionals”, aldus de burgemeester.

De Universiteit Maastricht neemt een centrale rol bij ‘Working on Europe’. Dat wil zeggen dat er een academische werkplaats over het thema Europa ingericht wordt. Omdat de levens van de 480 miljoen burgers over meer gaan dan (geo-)politiek, richt de werkplaats zich vooral op Europese vraagstukken op het gebied van bijvoorbeeld economie, recht, gezondheid, milieu, cultuur, migratie, veiligheid en geschiedenis. “Naast het versterken van de onderzoeksagenda die er al ligt, willen we met name de stem van de burger een plaats geven. We zullen de burgers betrekken bij zowel de vraagstelling als het onderzoek. Het is een vorm van citizen science”, aldus Rianne Letschert, rector magnificus van de universiteit.

De drie partners streven naar een fysieke plek in Maastricht waar het programma wordt uitgevoerd. 

De provincie, de gemeente en de universiteit hebben de handen ineengeslagen, omdat de verbindende kracht van het Verdrag van Maastricht voor alle Europese burgers niet verloren mag gaan. Maastricht voelt zich als geboortestad van de Europese Unie schatplichtig aan het grote Europese ideaal van vrede en welvaart. Deze week werd eveneens bekend dat Maastricht van de Europese Commissie het Europees Erfgoedlabel krijgt. Het wordt toegekend aan plaatsen die een sleutelrol hebben gespeeld in de Europese eenwording.

Het nieuwe project is een van de uitkomsten van het herdenkingsprogramma Europe Calling naar aanleiding van 25 jaar Unieverdrag dat in 2017 gehouden is. Op het programma stond onder meer een grote jongerenmanifestatie met 1500 deelnemers uit heel Europa. Zij sloten af met een gezamenlijk manifest gericht aan de Europese leiders en instanties waarin de boodschap stond: ‘Europa is onze toekomst. We gaan door.’