Zicht op Thuis

Onlangs heeft de gemeenteraad het plan ‘Zicht op Thuis’ vastgesteld, waarin staat dat iedereen in Maastricht recht heeft op een thuis.

We kennen in Nederland een groeiende groep dak- en thuisloze mensen. Dat is ook het geval in Maastricht. Om voor deze mensen een passende woonomgeving te realiseren heeft de gemeente samen met de woningcorporaties en zorgpartners de handen in elkaar geslagen en gezocht naar een geschikte locatie. Deze is na een lange zoektocht gevonden op het terrein van de voormalige voetbalvereniging aan de Toustruwe.

Prikkelarme woonlocatie

Het gaat om maximaal 8 inwoners van Maastricht die geen uitzicht hebben op normaal wonen en leven. Zij blijven nu vaak in de opvang of leiden een zwervend bestaan. Door allerlei oorzaken hebben zij zorg en ondersteuning nodig. De gemeente wil een rustige, prikkelarme woonomgeving realiseren, waar zij onder begeleiding kunnen wonen. Deze is gevonden op het terrein van de voormalige voetbalvereniging aan de Toustruwe. De plek is geschikt omdat het terrein niet direct omgeven is door woningen, in het groen ligt en aan de gevraagde fysieke en beleidsmatige voorwaarden voldoet. Maastrichtse woningcorporaties gaan de woonunits plaatsen. We streven ernaar om deze in het eerste kwartaal van 2022 op te leveren.

Woonvorm

Deze woonvorm, die bekend is als Skaeve Huse, komt oorspronkelijk uit Denemarken. In onder andere Amsterdam en Rotterdam, zijn hier positieve ervaringen mee. Het bieden van woningen aan deze groep mensen, past binnen ons beleid van Zicht op Thuis. Iedereen in Maastricht moet goed kunnen wonen en mee kunnen doen.

Zie ook

De rapportage van Nieuwsuur: Niemand wil deze mensen als buren.

Vragen en antwoorden

  • De gemeente werkt aan een zogeheten inclusieve stad waarin iedereen goed kan wonen en mee kan doen. Iedereen heeft recht op een thuis en moet fijn kunnen wonen; als plek om te zijn, erbij te horen, te doen en te worden.

    • Zijn: een veilig dak boven je hoofd.
    • Erbij horen: je mag er zijn, sociale contacten, ontmoeting, acceptatie, inclusie.
    • Doen: zinvolle activiteiten, economisch perspectief.
    • Worden: ontwikkelingsmogelijkheden, vrije keuze, zingeving.

    Vanuit deze visie worden Skaeve Huse gebouwd voor een speciale doelgroep die elders geen plek heeft. Dit lost 3 zaken op.

    1. De bewoners waren in hun normale woonomgeving overlastgevers. Door de verhuizing van deze mensen keren de rust, het woonplezier en het veiligheidsgevoel in de straat, buurt en stad terug.
    2. Er wordt voorkomen dat een overlastgever dakloos wordt, op straat belandt en gaat zwerven, waardoor hij opnieuw een probleem voor de stad gaat vormen.
    3. De bewoners krijgen een nieuwe stabiele woonplek waar ze onder begeleiding wonen, in een rustige omgeving, met weinig prikkels van buitenaf. 
  • De naam Skaeve Huse komt uit Denemarken, waar de eerste Skaeve Huse zijn gerealiseerd. Het betekent letterlijk ‘raar huis’, bedoeld voor mensen met 'rare' leefgewoonten. In verschillende gemeenten in Nederlandstaan al Skaeve Huse, bijvoorbeeld in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Nijmegen en Tilburg . Uit ervaringen in deze steden en een evaluatieonderzoek blijken dat Skaeve Huse een belangrijke bijdrage leveren aan het verminderen van burenoverlast in woonbuurten en dat Skaeve Huse-bewoners niet of nauwelijks overlast veroorzaken. Skaeve Huse zijn eenvoudige kleine woningen met een eigen keukentje, douche en toilet.

  • Deze locatie is geschikt omdat zij aan de rand van de bebouwing ligt en in een prikkelarme omgeving. De Skaeve Huse liggen niet in of direct naast een woonwijk, maar staan op afstand en uit het zicht van bestaande woningen. De groene overloop naar het Zouwdal en de bestaande en nog aan te leggen groenzones bieden een goede natuurlijke afscheiding met de woonwijk. Tegelijkertijd ligt deze locatie ook in de buurt van voorzieningen zoals winkels. De plek waar de Skaeve Huse komen, is groot genoeg om 8 woonunits met een kleine buitenruimte te plaatsen. In een eerst inventarisatie zijn 24 locaties onderzocht in de stad. Daarna is in een 2e selectie van 5 locaties deze als meest geschikt uit de bus gekomen.

  • Het gaat om 8 1-persoonswoonunits. Het gaat dus om 8 bewoners. Er komen geen gezinnen. Er kunnen (alleen volwassenen) mannen en vrouwen geplaatst worden van alle leeftijden . De bewoners zijn personen die al een lange tijd in Maastricht verblijven maar die op dit moment geen vaste woon- of verblijfplaats hebben. De personen zijn niet bekend vanwege ernstige criminele feiten.

    Voordat de personen geplaatst worden, gaan ze een traject in waar ze gescreend worden en er afspraken gemaakt worden over gedrag. We kijken zorgvuldig naar de samenstelling van de groep bewoners. Daarbij houden we rekening met onderlinge verhoudingen, zodat er een goede match is tussen de bewoners.

  • Er is 24/7 een team actief dat de bewoners begeleidt. Het team bestaat uit een projectleider, zorgverleners, politie en een gebiedshandhaver. Ook wordt een telefoonnummer beschikbaar gesteld waar 24 uur per etmaal klachten over overlast, onveilige situaties of intimidatie kunnen worden gemeld. De belofte is dat bij gegronde klachten direct actie volgt.

  • De bewoners zijn vrij om het terrein dag en nacht te verlaten. Het terrein is wel afgesloten. De bewoners en beheerders hebben een sleutel. Bezoekers moeten aanbellen en toegelaten worden en er is cameratoezicht op het terrein zelf.

  • Voor de bewoners zijn er woonregels en regels voor het gedrag buiten het woonterrein. Deze worden streng gehandhaafd. Houdt een bewoner zich niet aan de regels dan volgen er sancties en mogelijk moet deze de woning voor een bepaalde periode of permanent verlaten. Dat is aan de beheerder.

  • De locatie wordt voor minimaal 10 jaar en maximaal 15 jaar beschikbaar gesteld voor dit concept.

  • Voordat een bewoner in de Skaeve Huse mag komen wonen, wordt hij uitvoerig gescreend. Zo weten we zeker dat hij geen bedreiging voor de wijk vormt. De deelnemers hebben wel vaak te maken met meer zorgvraagstukken, waaronder drugs- en/of alcoholverslaving. Het begeleidingsteam zorgt 24/7 voor ondersteuning en kan snel ingrijpen als er iets mis dreigt te gaan. Het gebied waar de huizen staan, is afgesloten door een omheining en er is cameratoezicht. Er volgt een telefoonnummer dat 24/7 bereikbaar is om melding te maken van overlast of onveilige situaties. Bij gegronde klachten wordt direct actie ondernomen. Verder wordt er een klankbordgroep opgericht waarin periodiek gesproken wordt over de ervaringen en signalen van omwonenden, zodat we de situatie constant in de gaten kunnen blijven houden.

  • Een evaluatie door de Deense overheid en de Nederlandse projecten laat zien dat de bewoners hun woning zien als een stabiel toevluchtsoord en een waardevol alternatief voor slapen onder de brug of in de maatschappelijke opvang. Ze ervaren na huisvesting in de Skaeve Huse voor het eerst in vaak lange tijd kwaliteit van leven. Bewoners ervaren meer rust in hun leven en waarderen de privacy in hun eigen huis. De bewoners zijn over het algemeen erg op zichzelf en zoeken weinig contact met de medebewoners. De bewoners laten in veel gevallen een positieve gedragsverandering zien. Bovendien blijkt dat veel bewoners de controle over hun leven hernemen en dat hun middelengebruik afneemt. Ook in Nederlandse steden als Tilburg, Nijmegen, Utrecht, Amsterdam en Kampen zijn de ervaringen met de Skaeve Huse positief. Ongeveer de helft van de bewoners laat een stabilisering of afname van probleemgedrag en middelengebruik zien. De gemeenten, woningcorporaties en hulpverleners oordelen positief over de Skaeve Huse.

    Bij de ontwikkeling en het beheer van Skaeve Huse in Maastricht werkt de gemeente samen met Woningcorporaties Servatius, Woonpunt, Maasvallei en Wonen Limburg, de huurderbelangenverenigingen, het Veiligheidshuis, de politie, buurtnetwerken, sociale teams, bewoners en vertegenwoordigers uit de buurt.

  • Bij de ‘blauwe flat’ aan de rand van een industrieterrein in Maastricht staan al meer dan 10 jaar met succes 4 wooncontainers voor dezelfde doelgroep. De 4 containers van het Leger des Heils staan op een afsluitbaar deel van het terrein van het blauwe gebouw waar het Leger des Heils in zit.

  • Aan de hand van de vragen en antwoorden hebben we u een zo goed mogelijk inzicht proberen te geven over de Skaeve Huse aan de Toustruwe. Staat uw vraag er niet bij of wilt u meer informatie? Mail uw vraag naar zichtopthuis [at] maastricht.nl

Huisjes